Koza na piedestale

OTWOCK: Koziołek Matołek patronem parku miejskiego

Jak udało się nam ustalić, patronem odnowionego parku w Otwocku będzie prawdopodobnie najsłynniejsza polska koza. Stanie tam też pomnik bohatera książeczek Kornela Makuszyńskiego

PRZEMEK SKOCZEK

Prace przy rewitalizacji otwockiego parku idą pełną parą. Musimy się pogodzić z tym, że całe lato pozostanie on zamknięty dla mieszkańców. Uroczyste otwarcie zaplanowano dopiero na listopad. Już dziś cieszy nas jednak perspektywa spotkań z Koziołkiem Matołkiem, który jest bohaterem dziecięcej wyobraźni już od ponad 85 lat.

– Ta decyzja to prawdopodobnie wpływ lobby związanego ze środowiskiem Szkoły Podstawowej nr 12. Placówka znajduje się przecież tuż obok, a jej patronem jest od dawna Kornel Makuszyński. Nazwanie parku imieniem bohatera jego książek ma sens. Tym bardziej, że miejsce to służy przede wszystkim właśnie dzieciom – usłyszeliśmy w otwockim urzędzie od pragnącego zachować anonimowość pracownika.

Kawiarniane rozmowy

Dlaczego Matołek? Nie ma wątpliwości, że korzenie ukochanego przez
tyle pokoleń dzieci koziołka tkwią w Otwocku. Pisaliśmy już o tym w 2012 roku. Najważniejszego dowodu dostarcza archiwalny numer magazynu „Przekrój” z 1977 roku, do którego udało się nam wówczas dotrzeć.

Słynny krakowski dziennikarz Leszek Mazan cytuje w swoim tekście wdowę po pisarzu Janinę Gluzińską- Makuszyńską: „Kornel był w sanatorium w Otwocku, podleczał swoją cukrzycę. I tam odwiedzili go pewnego dnia Walentynowicz z Gebethnerem (krakowski wydawca – red.), namawiając do napisania pierwszego w Polsce komiksu dla dzieci, a gdy mąż wydawał się być niezbyt przekonany, przypomnieli mu o zalewie »dziecięcej szmiry«. Komiks wtedy, w latach trzydziestych, stawał się w Polsce modny. Był już »Pat i Patachon «, »Flip i Flap«, »Dodek i Lopek«. Kornel był niezwykle wrażliwy na poziom języka książek dziecięcych i tych, które dzieciom mogły łatwo – z braku innej literatury dziecięcej – wpaść w ręce. Zgodził się. Długo deliberowali nad bohaterem. Zwierzątko, ale jakie? Pies? Kogut? Może koziołek? Koziołek Matołek! – zawołał Kornel – to świetny pomysł!” – kończy swoją opowieść Janina Gluzińska-Makuszyńska.

Informację, że pomysł rzeczywiście narodził się w 1932 roku w jednej z otwockich kawiarni, potwierdziła też Anna Gorycka, opiekunka ekspozycji w zakopiańskim Muzeum Kornela Makuszyńskiego. I podzieliła się anegdotą. – Ponoć gdy Makuszyński i Walentynowicz zastanawiali
się, jakie zwierzątko wybrać na bohatera, zauważyli przy stoliku obok
bardzo smutnego pana. Zapytali go o przyczyny złego samopoczucia, a on
powiedział, że pochodzi z takiej bardzo małej miejscowości, o której nikt
nigdy nie słyszał, i to go smuci. – A jaka to miejscowość? – spytali. – Pacanów – odpowiedział. – Niech się pan nie martwi, postaramy się, by
o Pacanowie wszyscy usłyszeli.

Kanon literatury

Są tacy, którzy uznają, że wybór bajkowej postaci na patrona parku to pomysł niepoważny. Warto jednak przypomnieć im, że przygody Koziołka Matołka są jedną z pierwszych w Polsce historyjek obrazkowych dla dzieci. Została ona stworzona przez Kornela Makuszyńskiego i Mariana Walentynowicza, który tekst pisarza wspaniale zilustrował. Mimo że od śmierci obu autorów minęły dziesięciolecia, ta obrazkowa powieść należy do kanonu polskiej literatury dziecięcej. Od dawna prężnie działa i przyciąga rzesze turystów Europejskie Centrum Bajki im. Koziołka Matołka w Pacanowie. Dlaczego Otwock nie miałby pójść tym tropem? Mamy ku temu istotne powody

Kontakt

05-400 OTWOCK, ul. Górna 9
tel./fax 22 710 12 10
tel. 22 710 0 999
e-mail: redakcja@linia.com.pl