Co pić zamiast coli?

Chociaż doskonale zdajemy sobie sprawę z tego, że picie słodzonych napojów gazowanych nie służy zdrowiu, wciąż po nie sięgamy. Za uzależniające właściwości tych trunków odpowiada przede wszystkim cukier, którego spożywanie zwiększa poziom tzw. hormonów szczęścia – serotoniny i dopaminy. Są to neuroprzekaźniki, dzięki którym odczuwamy wyraźną poprawę samopoczucia. Szczególnie dzieciom trudno jest oprzeć się tej pokusie

AGATA LEGAN

Od 1 stycznia w Polsce obowiązuje tzw. podatek cukrowy, czyli rodzaj akcyzy nakładanej na sprzedaż napojów, syropów i tym podobnych produktów spożywczych, w których składzie znajdują się cukier, inne substancje słodzące, kofeina lub tauryna. Opłata ma w założeniu ograniczyć poważny problem zdrowotny, jakim jest masowa konsumpcja dosładzaczy – to w niej upatruje się bowiem źródła otyłości i chorób cywilizacyjnych. W krajach, które dotychczas wprowadziły taki podatek, zdaje się on rzeczywiście przynosić oczekiwane skutki, przy czym akurat w grupie największego ryzyka są one najmniejsze. Dietetycy zwracają uwagę, że przyzwyczajenie do słodkiego jest silnym nawykiem i organizm jeszcze długo będzie domagał się gaszenia pragnienia właśnie takim napojem, a inne trunki będą wydawały się nam po prostu pozbawione smaku. W okresie przejściowym warto pokusić się o przygotowanie w domu własnych wersji coli czy oranżady, które nie zawierają nie tylko cukru, lecz także barwników, kwasu fosforowego czy konserwantów.

Domowa cola

Potrzebne będą:

  • 1 łyżka miodu,
  • 5 łyżek naturalnego syropu karmelowego, najlepiej z cukru trzcinowego,
  • 250 ml wody,
  • 1 duża pomarańcza,
  • 1 średnia cytryna,
  • 1 średnia limonka,
  • kilka ziaren kolendry,
  • aromat waniliowy,
  • 1 łyżeczka cynamonu,
  • 1 łyżeczka świeżego, drobno startego imbiru,
  • ½ łyżeczki gałki muszkatołowej.

Jak to zrobić?

Wszystkie cytrusy dokładnie wyszoruj szczotką pod bieżącą wodą (możesz użyć sody oczyszczonej do umycia skórki). Zetrzyj z nich skórkę na najdrobniejszych oczkach tarki, wymieszaj ją z łyżką miodu i odstaw. Z limonki i cytryny wyciśnij sok i również odstaw. Ziarna kolendry zmiażdż nożem na desce lub młotkiem w moździerzu, dodaj starty imbir, cynamon i gałkę muszkatołową.

W rondelku zagotuj wodę, dodaj syrop i dokładnie wymieszaj. Zmniejsz ogień, ale nie zdejmuj garnka z kuchenki. Do mikstury dodaj sok, następnie skórkę z miodem, a na końcu przyprawy. Gotuj całość na małym ogniu jeszcze przez ok. 10 minut. Dopiero po tym czasie (napój powinien już pachnieć jak cola i mieć charakterystyczny ciemny kolor) odstaw do wystygnięcia. Chłodny trunek przecedź przez gazę. Otrzymany koncentrat wymieszaj z wodą gazowaną. Zalecane proporcje to 1:2, ale możesz je modyfikować według własnego uznania.

„Wiejska” cola: kwas chlebowy

Potrzebne będą:

  • 2,5 litra wody,
  • 35 dag suchego chleba razowego,
  • 10 dag suchego chleba żytniego,
  • ½ szklanki miodu
  • wielokwiatowego lub faceliowego,
  • 10 g drożdży,
  • 10 dag rodzynek,
  • 1 łyżeczka skórki startej
  • z cytryny,
  • 1 łyżeczka surowego ryżu.

Jak to zrobić?

Zagotuj wodę. Suche pieczywo (możesz też wysuszyć świeże pieczywo w piekarniku) pokrój na drobne kawałki, a następnie umieść w kamiennym lub szklanym garnku i zalej wrzącą wodą. Naczynie przykryj gazą lub bawełnianą kuchenną ściereczką i zostaw na minimum trzy godziny (a najlepiej na dobę) w temperaturze pokojowej. Stopniowo usuwaj zbierający się z wierzchu osad. Po tym czasie przecedź płyn przez gazę. Drożdże rozpuść w letniej wodzie i wlej do gładkiego napoju, dodaj miód, skórkę z cytryny i ponownie przykryj naczynie. Pozostaw w cieple na kolejne 24 godziny. Rozpocznie się fermentacja, a gdy na wierzchu napoju pojawi się spora warstewka piany, będzie to oznaczało, że kwas jest gotowy. Do butelek, do których planujesz go przelać (najlepiej szklanych), wrzuć po kilka rodzynek i ziarenek ryżu. Napełnione naczynia pozostaw w pozycji leżącej w zimnym miejscu na przynajmniej trzy dni. Otwieraj ostrożnie, bo może wybuchnąć jak szampan. Kwas chlebowy można przechowywać do miesiąca. Najlepiej smakuje schłodzony.

WARTO WIEDZIEĆ:

Fermentowany napój na bazie chleba ma liczne właściwości zdrowotne, m.in. poprawia odporność, usprawnia trawienie, likwiduje nadkwasotę, obniża cholesterol, łagodzi wzdęcia, a jako naturalny probiotyk (zawiera bakterie kwasu mlekowego) reguluje mikroflorę jelitową, przemianę materii i procesy oczyszczające organizm. Ponadto sprzyja odchudzaniu, idealnie gasi pragnienie i orzeźwia w czasie upałów. Znany był już w starożytnym Egipcie, ale jego lecznicze działanie najbardziej doceniono w Rosji i na Ukrainie, gdzie od XVI w. uznawany jest za napój narodowy. W Polsce również cieszył się niemałą popularnością, szczególnie w okresie rozkwitu szlachty i wielkich dworskich uczt, podczas których bardzo się przydawał. Wyrabiano go jednak przede wszystkim w wiejskich chatach, był powszechnie pity podczas żniw (chłodził i dodawał sił do pracy), jarmarków i odpustów, gdzie niejednokrotnie zastępował piwo. To na pewno jeden ze zdrowszych zastępników napojów słodzonych, a także skarbnica witamin z grupy B, które korzystnie wpływają na układ nerwowy oraz witaminy C, selenu i cynku. Prawdziwy kwas chlebowy zawiera alkohol – od ok. 0,7 do 2,2 proc. ma kolor od złotego do ciemnobrązowego, słodko-kwaśny smak, zapach słodu, zboża i rodzynek.

Oranżada z kranu

Jeśli tęsknisz za innymi napojami gazowanymi, ale mimo wszystko wolisz spróbować odżywiać się zdrowiej, zainwestuj w urządzenie, które zmienia wodę z kranu lub butelki na taką z bąbelkami – do wyboru masz co najmniej kilka rodzajów: od klasycznego syfonu na naboje, po saturator z regulowanym stopniem nagazowania płynu. W ten sposób z gazowanej wody możesz przyrządzić np. domowy tonik typu sprite lub oranżadę. Potrzebujesz tylko: soku z cytryny i limonki lub soku z pomarańczy i grejpfruta, ksylitolu oraz ok. 100 ml wrzątku do roztopienia go.

One thought on “Co pić zamiast coli?

  • 15 lutego 2021 o 12:36
    Permalink

    Mogę się obyć bez gazowanych napoi, ale już bez mineralnej cisowianki nie. Słodkie napoje już dawno wyparałam ze swojej diety.

    Odpowiedz

Zostaw komentarz

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.