Można bez przeszkód planować tunel

Wojewódzki Sąd Administracyjny 6 października uchylił decyzję Ministra Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu oraz Wojewódzkiego Mazowieckiego Konserwatora Zabytków dotyczącą objęcia m.in. ul. Jankowskiego w Celestynowie ochroną konserwatorską. W grudniu ubiegłego roku skargę w tej sprawie złożyły do sądu władze gminy Celestynów, PKP PLK SA i Zarząd Dróg Powiatowych

BARBARA MICHAŁOWSKA

Wyrok WSA uchylający decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków sprawia, że możemy zgodnie z wcześniejszym planem, bez dodatkowych ograniczeń prawnych, przygotowywać tę inwestycję. Jednocześnie ponownie zapewniam, że planując tunel z dojazdami, działamy z poszanowaniem środowiska i szczególnie uwzględniamy zabytkowy charakter willi przy ul. św. Kazimierza – komentuje wyrok wójt gminy Celestynów Witold Kwiatkowski.

Przypomnijmy, że Wojewódzki Mazowiecki Konserwator Zabytków 18 grudnia 2020 roku wydał decyzję o wpisaniu do rejestru zabytków nieruchomych otoczenia willi przy ul. św. Kazimierza 16, w tym części pasa kolejowego i ul. Jankowskiego w Celestynowie. – To było dla nas ogromne zaskoczenie – mówił wtedy „Linii Otwockiej” wójt Kwiatkowski. – Wcześniej wykazał on (konserwator – przyp. B.M.) duże zrozumienie dla tej inwestycji, zgadzając się, że jest niezbędna i właściwie nie będzie negatywnie wpływać na okoliczne tereny. Wskazywał wręcz, że tunel jest lepszym rozwiązaniem niż wiadukt, który stanowiłby dominantę w stosunku do otoczenia. A jeśli nawet, to zostaną postawione konkretne warunki, które inwestycja będzie musiała spełniać jako obiekt budowlany, a także na etapie samej realizacji. Razem z przewodniczącym Rady Gminy Celestynów Romualdem Ziętalą i moim zastępcą Piotrem Rosłońcem byliśmy na rozmowach u konserwatora zabytków, był on przychylny tej inwestycji – relacjonował wójt.

Gmina Celestynów, podobnie jak PKP PLK i Zarząd Dróg Powiatowych, odwoływała się od tej decyzji. Zebrano ok. 500 podpisów mieszkańców przeciwnych wpisaniu terenu do rejestru zabytków. Decyzja była dla nich niezrozumiała, tym bardziej że rok wcześniej konserwator wydał pozytywną opinię dotyczącą budowy tunelu pod linią kolejową w ul. Jankowskiego. Mimo to Minister Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu decyzją z 24 marca 2021 roku podtrzymał decyzję konserwatora.

W październiku WSA uchylił obydwie decyzje. Sąd podzielił argumenty, jakie przedstawiły władze gminy, podważając decyzję konserwatora. Gmina zarzuciła mu naruszenie art. 13 pkt 15 ustawy o zabytkach, ponieważ wpisał otoczenie zabytkowej posesji, chociaż uprzednio w piśmie z 14 marca 2019 roku pozytywnie zaopiniował koncepcję inwestycji przejazdu kolejowo-drogowego w formie tunelu pod linią kolejową jako niewpływającą na walory widokowe tej nieruchomości.

Władze gminy wskazały również, że organ konserwatorski bezpodstawnie uznał za cenny drzewostan, który znajduje się na terenie zabytkowej posesji. Według dokumentacji dendrologicznej z 2020 roku jego większość stanowią samosiewy o charakterze leśnym. Ponadto gmina uznała za nieuprawnione stanowisko konserwatora wskazujące na zagrożenie płynące z przerwania przy realizacji inwestycji kolejowo-drogowej cieku wodnego i zachwiania stosunków wodnych mających wpływ na drzewostan zabytkowej posesji. W jej ocenie przedmiotowy ciek pełni funkcje odwadniające, a nie nawadniające, więc jego przerwanie nie poskutkuje degradacją zabytkowej zieleni.

Zdaniem gminy konserwator nie uwzględnił też faktu, że w czerwcu ubiegłego roku dla planowanej inwestycji drogowej wydano decyzję środowiskową nakładającą na inwestora obowiązek prowadzenia robót bez zmiany stosunków wód gruntowych. W uzasadnieniu wyroku WSA wskazał na wady prowadzenia samego postępowania, brak „zbadania okoliczności kluczowych dla sprawy”, w tym brak dowodów na to, że budowa tunelu może spowodować zagrożenie dla zabytkowej willi i drzewostanu. Stwierdził również, że wydając decyzję, konserwator nie zważył rzetelnie interesu społecznego, uznając, że ochrona zabytków „ma bezpośrednie i niekwestionowane pierwszeństwo nad innymi rodzajami interesu społecznego” w tym przypadku, przeważa nad bezpiecznym przejazdem pod torami kolejowymi. Sąd stwierdził, że takie przekonanie nie ma potwierdzenia w przepisach ustawy o zabytkach, a tym bardziej w Konstytucji RP. Kosztami postępowania sąd obciążył Ministra Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu. Od wyroku WSA minister i konserwator mogą się jeszcze odwołać.

Obecnie na terenie gminy Celestynów jest realizowana umowa z lutego 2021 roku z firmą Mosty SA z Warszawy na wykonanie dokumentacji i budowę tunelu pod torami w ul. Jankowskiego. Dokumentacja projektowa jest na ukończeniu, trwa proces uzgodnień z instytucjami zewnętrznymi przed złożeniem do starostwa dokumentów o wydanie pozwolenia na budowę.

Zostaw komentarz

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.