Czytaj na zdrowie!

Czytanie uspokaja, poprawia pamięć, logiczne myślenie i koncentrację, doskonale stymuluje mózg, pomaga radzić sobie z samotnością, poszerza horyzonty – przynosi zatem korzyści, które trudno przecenić, zwłaszcza w starszym wieku. Traktowane jako codzienna gimnastyka umysłu przynosi wspaniałe rezultaty, jest w stanie zapobiec demencji lub znacznie, tj. nawet o kilka lat, ją opóźnić. A ponadto jest przecież przyjemną rozrywką!

AGATA LEGAN

Zachowanie jak najdłużej sprawności intelektualnej to kwestia szczególnie istotna, pozwala bowiem na branie aktywnego udziału w życiu rodzinnym i towarzyskim, dyskutowanie i wyrażanie opinii, utrzymanie niezależności (nierzadko również tej finansowej, bo często warunkuje wykonywanie dodatkowych zarobkowych prac umysłowych na emeryturze), a także szeroko rozumiane korzystanie z życia przez poznawanie nowych rzeczy, zdobywanie nowych umiejętności, czerpanie większych korzyści z podróżowania itp. Według statystyk współcześni emeryci nie chcą popadać w bezczynność, ponad 40 proc. seniorów uważa, że ich życie nie powinno skupiać się tylko wokół dzieci i wnuków. To zasadnicza zmiana w myśleniu, która owocuje zwiększoną aktywnością pokolenia 65+, w tym również tą w sferze intelektualnej. Wyjazdy krajoznawcze czy zagraniczne, korzystanie z ofert placówek kultury, uczestnictwo w różnego rodzaju kursach rozwoju osobistego oraz właśnie czytanie stają się coraz powszechniejszymi rozrywkami seniorów, na które w swoim wieku nareszcie mają czas i środki.

Nigdy nie jest za późno

Miłość do książek najlepiej jest rozbudzić w człowieku od dziecka, ale to nie znaczy, że jeśli ktoś nie złapał czytelniczego bakcyla w młodości, nie może tego zrobić w jesieni życia. Ten typ aktywności można sobie dawkować i przyzwyczajać umysł do coraz większych wyzwań, np. zaczynając od codziennej lektury gazet czy czasopism, także tych branżowych z dziedzin, które nas szczególnie interesują, przechodząc potem na literaturę fachową lub faktu, by następnie wrócić do wybranych lektur szkolnych czy dzieł klasyków i spojrzeć na nie z zupełnie innej perspektywy, a w końcu – spróbować zmierzyć się z powieściami sensacyjnymi, romantycznymi czy o dowolnej, ciekawej dla nas tematyce.

Bardzo często okazuje się, że osoby, które przez całe swoje życie przeczytały zaledwie kilka książek, nagle odkrywają w sobie pasję do pochłaniania kolejnych treści. Dzieje się tak dlatego, że dopiero na tym etapie życia odkrywają ich różnorodność. A przecież książki to nie tylko opasłe tomy  literatury pięknej. Dojrzałych czytelników z powodzeniem mogą zainteresować teksty specjalistyczne, które są świetnym źródłem informacji, podobnie jak książki historyczne czy polityczne, biografie wybitnych jednostek, dyktatorów czy księży. Niektóre lektury okazują się doskonałą formą terapii. Dotyczy to zwłaszcza opowieści o ludziach, którzy mają za sobą podobne doświadczenia, mierzą się z podobnymi problemami czy chorobami, szukają rozwiązania i je znajdują. Poznanie takich wzorców stanowi czasem zastrzyk niezbędnej motywacji, np. do tego, by senior zawalczył o poprawę swojego stanu zdrowia czy samopoczucia. Podsuwanie tego typu wartościowych książek zaleca się np. pacjentom hospicjów. Mogą one bowiem znacząco zmienić nastawienie chorego do przypadłości, dodać mu siły i otuchy, a niekiedy nawet skłonić do podjęcia terapii.

Więcej słów, mniej stresu

Już po sześciu minutach czytania poziom stresu spada aż o 60 proc., a serce zaczyna bić wolniej i regularniej (im bardziej wciągająca lektura, tym lepszy efekt redukcji napięcia). Takich rezultatów nie daje nawet słuchanie muzyki czy spacer. Co istotne, udowodniono, że działanie to nie jest wyłącznie chwilowe – osoby regularnie czytające radzą sobie lepiej także na co dzień w sytuacjach, które są potencjalnie stresogenne, np. przy nadmiarze bodźców, w hałasie i pośród wielu rozpraszaczy, wobec nowych wyzwań czy nagłej zmiany planów, przy podejmowaniu trudnych decyzji itp. Potrafią skuteczniej się uspokoić i łatwiej skupić na zadaniach.

Jak każda rozrywka intelektualna, czytanie jest także gimnastyką dla mózgu, która poza tym, że poprawia pamięć, logiczne myślenie, zdolność skupienia czy dostrzegania związków przyczynowo-skutkowych, może w znaczący sposób pomóc w walce z demencją, skutkami udaru czy alzheimerem. Zagłębianie się w treść powieści wymusza zapamiętanie całego mnóstwa rzeczy: od imion bohaterów, przez ich relacje i motywacje, po miejsca czy inne szczegóły. To idealny trening funkcji mózgu, ale też sytuacja, w której tworzą się w nim nowe połączenia.

W przypadku osób dojrzałych jest to niezwykle cenne jako profilaktyka, a także dlatego, że zazwyczaj mają one jednak mniej okazji do rozwijania się – ich tryb życia jest bowiem w dużym stopniu oparty na rutynie, rytuałach, stałych porach i dobrze znanych zachowaniach. O ile zapewnia to względny spokój i poczucie bezpieczeństwa, o tyle nie wpływa korzystnie na bystrość umysłu i stymulację pamięci. Czytanie wymaga koncentracji uwagi przez dłuższy czas, dodatkowo skomplikowana fabuła (zwłaszcza zagadki kryminalne!) aktywizuje myślenie analityczne, łączenie wątków oraz – finalnie – ogólną kreatywność.

 

Inne korzyści z czytania książek:

  • może motywować do nawiązywania przyjaźni i spotkań z innymi pasjonatami, np. w klubach literackich, bibliotekach itp.,
  • rozwija empatię, tolerancję i wrażliwość na innych ludzi (CIEKAWOSTKA: aż 82 proc. moli książkowych aktywnie wspiera organizacje charytatywne),
  • poprawia wrażliwość na bodźce zewnętrzne,
  • pomaga zasnąć – ze względu na wspomniane działanie uspokajające, ale również budzenie dobrych skojarzeń, np. wypracowanie wieczornego rytuału oddawania się lekturze wysyła ciału sygnał, że nadeszła pora relaksu i przygotowywania się do snu,
  • to idealny sposób na nudę i samotność, pozwala na przeżywanie przygód/emocji bez wychodzenia z domu,
  • rozwija wyobraźnię, inspiruje, uczy wizualizowania sobie różnych rzeczy, determinacji i wiary w dążeniu do wyznaczonych celów, kształtuje poglądy, a jednocześnie otwiera na przekonania zupełnie odmienne od naszych,
  • poszerza słownictwo, co z kolei pozwala lepiej formułować własne myśli i ma korzystny wpływ na relacje z innymi ludźmi,
  • poprawia nastrój, samopoczucie i… samoocenę.

Zostaw komentarz

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.